آموزش رفتارهای جنسی در کودکان
آموزش رفتارهای جنسی در کودکان بيشتر خانواده ها به كودكان خود مي‌گويند كه با غريبه ها صحبت نكن و چيزي از آنها نگير و دنبال آنها را نيفت و چيزهاي ديگري از همين قبيل. اما من مي‌خواهم اينجا به اين نكته اشاره كنم كه اين قبيل توصيه ها لازم است اما كافي نيست؛ چرا كه بسياري از كساني كه دست به سوء استفاده جنسي از كودك مي‌زنند به طور معمول جزو آشنايان كودك هستند گرچه ممكن است غريبه ها هم گاهي به اين كار اقدام كنند. به ياد داشته باشيد كه كودكان به راحتي اعتماد مي‌كنند و حتما لازم نيست براي سوء استفاده جنسي از آنها فرد به زور متوسل شده باشد. اين رفتار به تدريج شروع مي شود. با تماسهاي خوب( مثل بغل كردن، نوازش كردن،...) آغاز مي شود، بعد نوبت به تماسهاي مشكوك(قلقلك و لمس نقاط خصوصي بدن و ...) مي رسد و سپس تماسهاي بد( نوازش هاي مشكوك و...) انجام مي شود .
بيشتر خانواده ها به كودكان خود مي‌گويند كه با غريبه ها صحبت نكن و چيزي از آنها نگير و دنبال آنها را نيفت و چيزهاي ديگري از همين قبيل. اما من مي‌خواهم اينجا به اين نكته اشاره كنم كه اين قبيل توصيه ها لازم است اما كافي نيست؛ چرا كه بسياري از كساني كه دست به سوء استفاده جنسي از كودك مي‌زنند به طور معمول جزو آشنايان كودك هستند گرچه ممكن است غريبه ها هم گاهي به اين كار اقدام كنند. به ياد داشته باشيد كه كودكان به راحتي اعتماد مي‌كنند و حتما لازم نيست براي سوء استفاده جنسي از آنها فرد به زور متوسل شده باشد. اين رفتار به تدريج شروع مي شود. با تماسهاي خوب( مثل بغل كردن، نوازش كردن،...) آغاز مي شود، بعد نوبت به تماسهاي مشكوك(قلقلك و لمس نقاط خصوصي بدن و ...) مي رسد و سپس تماسهاي بد( نوازش هاي مشكوك و...) انجام مي شود .
معمولا اين عمل همراه با فريب، تهديد و يا حتي تماسهاي لذت بخش است. معمولا فرد متعرض و يا متجاوز از كودك مي خواهد تا راز او را نگه دارد. سو استفاده جنسي مي تواند هم پسرها و هم دخترها را تهديد كند و ربطي به خوشگل و زشت بودن ندارد.
به هر حال شما بايد نكاتي را براي مقابله با آن به كودكان تان بياموزيد. اگر در سن3-2سالگي اين آموزش را به كودكتان بدهيد بعدها مي توانيد آموزشهاي بعدي را بر همين اساس ادامه داده و در طي سالهاي بعد از اينكه او مي داند چگونه از خودش مراقبت كند خيالتان آسوده تر باشد.
مي‌توانيد با توصيه هاي زير شروع كنيد:
* اگر درباره شيوه بازگو كردن اين مسايل با كودك راحت نيستيد،اين نقش را به يك مشاور واگذار كنيد.
* حواستان باشد درلحن گفتار اين آموزش ها دقت و مهارت كافي را كسب كنيد.
*حمام كردن كودك فرصت خوبي براي آموزش نقاط خصوصي بدن و راههاي محافظت از آنها به كودك است. به كودكتان نشان دهيد كه شستن و تميز نگه داشتن اين ناحيه ، براي سلامتي او اهميت دارد و در ضمن بايد مراقب باشد كسي به اين نقطه دست نزند. نشان دهيد كه شما هم فقط براي سلامتي و پاكيزه نگه داشتن او به اين نقطه دست مي زنيد. براي شستن اين ناحيه از او اجازه بگيريد و يا در سنين بالاتر، در صورتي كه او را به حمام مي بريد به او فرصت دهيد تا اين ناحيه را خودش بشويد.
* به بچه ياد بدهيد كه نقاط جنسي و بدنش به خودش تعلق دارد و كسي حق ندارد بدون اجازه به قسمت هاي خصوصي بدن او دست بزند. مي توانيد براي اين آموزش از يك شعر و يا داستان استفاده كنيد. شما مي توانيد به بچه بگوييد كه همانطور كه او از چيزهاي گرانبهايش مراقبت مي كند ازآن نقطه هم بايد مراقبت كند، و اجازه ندهد كسي آن را لمس كند مگر مامان يا دكتر آن هم فقط وقتي كه مامان اجازه مي دهد.
* به بچه ها بگوييد رابطه جنسي ميان كودكان و افراد بزرگ تر برخلاف قانون محسوب مي‌شود.
* مي توانيد راههاي برخورد با تماسهاي ناخواسته را به او آموزش دهيد. ” نه گفتن ” را به او بياموزيد و اينكه در صورتي كه با تماس ناخواسته فردي سمج و پر زور روبرو شد چگونه از خود محافظت كند. به كودك بگوييد كه تمام تماسها خوب نيستند و يك بچه باهوش بايد فرق بين تماسهاي خوب و بد را بفهمد. بايد تماسهاي بد را به مادرو پدر، معلم و يا يك فرد مورد اعتماد گزارش بدهد. چون اين تماسها ممكن است كم كم پيشرفت كند و به سو استفاده جنسي ختم بشوند.
* راههاي فرار از يك موقعيت و يا وضعيتي كه ممكن است سو استفاده جنسي در آن رخ دهد را به كودكتان بياموزيد، مي توانيد براي اين كار از داستانها و يا سناريوهايي مانند مثال زير استفاده كنيد:
مامان سپيده و سارا آنها را براي خريدن نوشابه به سوپر محل فرستاده ، آنها بارها براي خريد به اين فروشگاه رفته اند. وقتي آنها وارد مي شوند همسايه كه پيرمرد است آنها را براي خوردن بستني به خانه اش دعوت مي كند. وقتي آنها دارند بستني مي خورند، پيرمرد رفتارهاي نامناسبي از خود نشان مي دهد. از كودكتان بپرسيد اگر او به جاي بچه ها بود چه كار مي كرد؟ به چه كسي خبر مي داد؟
مي توانيد داستان را اين طور ادامه بدهيد كه اگر پيرمرد به آنها بگويد : " اگر به كسي چيزي نگوييد من هر بار كه اينجا مي آييد به شما بستني مي دهم !" آنها چه كار بايد بكنند. اگر آنها را تهديد كند كه به صاحب خانه شان مي گويد كه آنها را از خانه بيرون بكند، بچه ها بايد چه كار بكنند؟
* به آنها ياد بدهيد در صورتي كه هرگونه رفتار مشكوك را مشاهده كردند به شما اطلاع بدهند.
* به كودك اطمينان بدهيد كه اگر تماسهاي مشكوك را به يك آدم بزرگ مورد اعتماد گزارش بدهد ، راحت تر مي توان در مورد روش برخورد با آن تصميم گرفت. به بچه ها بگوييد كه گزارش دادن موارد مشكوك باعث حفاظت بيشتر خودشان و بچه هاي ديگر مي شود.
* ليستي از كساني كه ممكن است كودك در صورت احساس خطر به آنها پناه ببرد براي او مشخص كنيد( ترجيحا از زنان و خانمهاي مورد اعتماد و در دسترس).
* به كودكان بگوييد بدون حضور شما سوار ماشين هيچ كس حتي آشنايان نشوند.
* تلاش كنيد دوستان كودكانتان و خانواده آنها را به خوبي بشناسيد.
* ارزشهاي خانوادگي را به او بياموزيد. مثلا بگوييد : ما توي خانواده مون از اين كارها نمي كنيم، يا مثلا ما اين رفتارها رو نمي پسنديم. اين كار بايد در زمينه اي از واقعيت انجام شود. كودك بايد ببيند كه شما واقعا برخي رفتارها را عيب مي دانيد و به آنها نمي پردازيد؛ حتي اگر در حال مشاهده يك رفتار مشكوك توسط يكي از بستگان نزديك مانند پسر خاله و يا پسر عمويش است. گرچه اين كار گاهي بسيار مشكل است اما كودك بايد بداند كه ارزشهاي خانوده او و قوانيني كه در خانه آنها وجود دارد حتي با قوانين خانواده عمو و خاله فرق دارد. اين كار نيز بايد در محيطي آرام و بدون ترس و سختگيري انجام بگيرد. وقتي رفتار مشكوكي از يكي از افراد غريبه و آشنا ديديد. براي كودك بگوييد كه اين رفتار را من نمي پسندم و فكر مي كنم خيلي از آدمهاي ديگه دنيا هم تاييدش نمي كنند.
* رابطه مناسب عاطفي با كودكان برقرار كنيد و از آنان بخواهيد درباره سوالاتي كه در ذهن خود دارند صحبت كنند و بگوييد كه مسايل آنان براي شما بااهميت است.
مثالهايي از پرسشهاي كودكان و پاسخهاي شما
آيا درسته كسي به بدن من دست بزنه؟ آيا مجبورم توي بغل ... بشينم؟ آيا ممكنه رازداري كار اشتباهي باشه؟
پاسخها براي سنين 6-2سال
اگر دوست نداري ، هيچ وقت مجبور نيستي كسي را ببوسي يا بغل كني. هيچ آدم بزرگي و يا هيچ فرد بزرگتر از تو حق نداره به بدن تو دست بزنه، پس بايد هميشه به من بگويي، تو مجبور نيستي هيچ رازي را از مامان مخفي كني. حتي اگر كسي به تو بگويد كه”اگر اين كار را نكني ، اتفاق بدي مي افتد”. همه چيز را فورا به من بگو و مطمئن باش كاري مي كنم كه اتفاق بدي براي تو نيافتد.
پاسخها براي سنين 8-6 سال
تنها كسي كه تو بايد هميشه از او اطاعت كني مامان است. تو بايد در مدرسه همان طوري رفتار كني كه به تو مي گويند، اما اگر در مدرسه كسي از تو خواست كه كار عجيبي را در تنهايي با او انجام بدهي، لازم نيست حرف او را گوش كني. اگر كسي به تو بگويد كارهايي مثل دست زدن به بدن همديگر و يا بوس كردن را انجام بدهي، مجبور نيستي حرفش را گوش كني. فقط بگو : ” من نمي خواهم اين كار را انجام بدهم:” يا ” نمي خواهم اين بازي را بكنم.” يا “مي خواهم به خانه بروم.” اگر كسي از تو خواست تا درباره چيزي راز داري كني، معمولا به خاطر اينست كه او مي داند مامان از فهميدن آن عصباني خواهد شد. بنابراين كار غلطي است كه از تو بخواهند چيزي را به مامان نگويي. من بايد همه رازهاي تو را بدانم، بخصوص آنهايي كه ناراحتت مي كند. اگر شخصي به تو بگويد در صورت فاش كردن رازي به زندان يا جهنم مي روي ، بدجنس است و دروغ مي گويد. او فقط براي ترساندن تو اين را مي گويد. نگران نباش مامان مي تواند همه چيز را درست كند. و تو اصلا سرزنش نمي شوي. هيچ كسٍ هيچ وقت نخواهد فهميد كه تو درباره او با من صحبت كرده اي. تو هميشه مي تواني به من اعتماد كني.
پاسخها براي سنين11-8 سال
بعضي از آدم بزرگها دوست دارند با كودكان؛ پسر يا دختر، كارهاي بد انجام بدهند. آنها آدمهاي بدي هستند و اين كار نيز بسيار غلط است. اين آدمها فكر مي كنند چون بزرگتر و قويتر از كسي هستند مي توانند او را مجبور به انجام هر كاري بكنند، اين اصلا درست نيست. اين خلاف قانون است و پليس بالاخره آنها را دستگير و زنداني مي كند.
اگر كسي سعي كند بدن تو را به شيوه بدي لمس كند يا از تو بخواهد بدن او را لمس كني. حتي اگر فردي از خانواده خودمان باشد، حتي اگر هديه ها و جايزه هاي بزرگي به تو پيشنهاد بكند؛ آنچه را به تو گفتم به او بگو. تو هيچ وقت نبايد حرف او را گوش كني.اگر احساس مي كني كه شخصي به تو علاقه خاصي دارد و ممكن است سعي كند تماسهاي مشكوكي با تو داشته باشد، فورا به مامان بگو تا من ترتيبي بدهم كه تو ديگر هيچ وقت با او تنها نماني. بعضي بچه ها فكر مي كنند كه اگر اتفاق بدي براي آنها بيافتد تقصير خودشان است ، اما تو بايد بداني كه اگر يك آدم بزرگ يا دختر يا پسر بزرگتر سعي كند كار بدي مانند اين انجام بدهد، هرگز تقصير از كودك نيست.
